Tăng cường kết nối giữa hai khu dự trữ sinh quyển được UNESCO công nhận

Đoàn công tác do ông Phan Văn Hải, Trưởng Ban Thư ký Khu Dự trữ sinh quyển thế giới Cao nguyên Kon Hà Nừng, Phó Chi cục trưởng Chi cục Kiểm lâm tỉnh Gia Lai làm Trưởng đoàn và các thành viên là đại diện lãnh đạo Vườn Quốc gia Kon Ka Kinh; thành viên Ban Thư ký Khu Dự trữ sinh quyển thế giới Cao nguyên Kon Hà Nừng và cán bộ dự án của Tổ chức Frankfurt Zoological Society tại Việt Nam.

Đoàn công tác “check-in” tại Văn phòng cộng đồng Khu Dự trữ sinh quyển Doi Chiang Dao.

Tiếp và đồng hành cùng đoàn công tác trong suốt thời gian học tập và trao đổi, về phía Thái Lan có sự tham gia của đại diện lãnh đạo Văn phòng Cơ quan Bảo tồn Khu vực 16, lãnh đạo và cán bộ Khu Dự trữ sinh quyển Doi Chiang Dao, Khu Bảo tồn động vật hoang dã Chiang Dao cùng đại diện các tổ chức dịch vụ du lịch và quản lý chất thải của cộng đồng địa phương.

Tại Văn phòng Cộng đồng Khu Dự trữ sinh quyển Doi Chiang Dao, hai bên đã giới thiệu tổng quan về đặc điểm tự nhiên, mô hình tổ chức và các hoạt động quản lý của mỗi khu dự trữ sinh quyển; đồng thời chia sẻ kinh nghiệm trong công tác bảo tồn thiên nhiên, quản lý tài nguyên, huy động sự tham gia của cộng đồng và tăng cường phối hợp giữa các bên liên quan. Các cuộc trao đổi đã giúp hai bên xác định những lĩnh vực cùng quan tâm, tạo cơ sở nghiên cứu và thúc đẩy các chương trình hợp tác trong tương lai.

Lãnh đạo Khu Dự trữ sinh quyển Doi Chiang Dao tiếp và làm việc với đoàn công tác.

Tìm hiểu mô hình du lịch dựa vào cộng đồng gắn với bảo tồn thiên nhiên

Một trong những nội dung trọng tâm của chuyến công tác là khảo sát thực tế hoạt động du lịch thiên nhiên tại vùng lõi và mô hình du lịch cộng đồng tại vùng đệm của Khu Dự trữ sinh quyển Doi Chiang Dao.

Theo tìm hiểu của đoàn công tác, tại vùng lõi Khu Dự trữ sinh quyển Doi Chiang Dao, hoạt động du lịch được tổ chức theo mùa, chỉ diễn ra trong khoảng bốn tháng mỗi năm nhằm hạn chế tác động tiêu cực đến hệ sinh thái, tạo điều kiện cho thiên nhiên phục hồi và dành thời gian cho công tác đào tạo cộng đồng. Mô hình được quản lý bởi Ban Quản lý Khu Bảo tồn động vật hoang dã Chiang Dao, Ban Quản lý Khu Dự trữ sinh quyển Doi Chiang Dao cùng sự tham gia trực tiếp của các nhóm cộng đồng địa phương. Người dân tham gia nhiều khâu dịch vụ như vận chuyển, thuyết minh, truyền thông, ẩm thực, thu gom và quản lý chất thải.

Đoàn công tác tìm hiểu về mô hình du lịch cộng đồng và các sản phẩm đặc trưng của địa phương.

Đặc biệt, công tác bảo vệ môi trường được lồng ghép ngay trong hoạt động du lịch thông qua các khoản phí môi trường, cơ chế thu gom, phân loại và xử lý chất thải. Mô hình này không chỉ góp phần giảm thiểu tác động đến môi trường mà còn tạo thêm nguồn thu nhập cho cộng đồng, nâng cao ý thức và trách nhiệm của người dân cũng như du khách đối với công tác bảo tồn thiên nhiên.

Tại các làng du lịch cộng đồng vùng đệm, đoàn công tác đã trực tiếp trao đổi với người dân về phương thức tổ chức hoạt động du lịch, phát huy giá trị văn hóa bản địa và phát triển các sản phẩm đặc trưng của địa phương. Nhiều sản phẩm được xây dựng thành sản phẩm du lịch như than tre, thủ công mỹ nghệ từ gỗ xoài, trà, cà phê và mật ong sản xuất theo hướng thuận tự nhiên. Công tác quảng bá được đẩy mạnh thông qua các nền tảng mạng xã hội, trong khi hoạt động du lịch được tổ chức với sự phân công nhiệm vụ rõ ràng cho từng nhóm cộng đồng nhằm bảo đảm hiệu quả vận hành và chia sẻ lợi ích rộng rãi trong cộng đồng.

Đặc biệt, vai trò hỗ trợ của chính quyền địa phương trong đầu tư hạ tầng giao thông, tổ chức vận chuyển khách, chăm sóc sức khỏe cộng đồng, phòng chống cháy rừng, cứu hộ và cứu nạn… được xem là nhân tố quan trọng góp phần bảo đảm phát triển du lịch an toàn, bền vững gắn với bảo tồn tài nguyên thiên nhiên.

Đoàn công tác tìm hiểu về mô hình du lịch cộng đồng và các sản phẩm đặc trưng của địa phương.

Những kinh nghiệm thực tiễn từ Khu Dự trữ sinh quyển Doi Chiang Dao mang lại giá trị tham khảo thiết thực mà Khu Dự trữ sinh quyển thế giới Cao nguyên Kon Hà Nừng có thể nghiên cứu, tiếp thu và từng bước vận dụng phù hợp với điều kiện thực tiễn. Qua đó, góp phần nâng cao sinh kế cho cộng đồng địa phương, tăng cường sự tham gia của người dân vào công tác bảo vệ rừng và hướng tới mục tiêu phát triển bền vững hài hòa giữa bảo tồn đa dạng sinh học và phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.

Mở ra triển vọng hợp tác quốc tế và những định hướng mới cho Kon Hà Nừng

Một trong những kết quả nổi bật của chuyến công tác là việc hai bên đã trao đổi cụ thể về khả năng thiết lập quan hệ hợp tác giữa Khu Dự trữ sinh quyển thế giới Cao nguyên Kon Hà Nừng và Khu Dự trữ sinh quyển Doi Chiang Dao. Các lĩnh vực hợp tác được xác định gồm trao đổi thông tin, chia sẻ kinh nghiệm quản lý, tổ chức tham quan học tập, trao đổi đoàn, nâng cao năng lực cán bộ, giáo dục môi trường, bảo tồn tài nguyên thiên nhiên, phát triển du lịch sinh thái và du lịch cộng đồng gắn với bảo tồn đa dạng sinh học và phát huy giá trị văn hóa bản địa.

Đoàn công tác thăm và làm việc tại Mô hình xử lý chất thải của cộng đồng.

Phía Thái Lan bày tỏ thiện chí tiếp tục thúc đẩy quan hệ hợp tác và dự kiến tổ chức đoàn công tác sang Việt Nam trong thời gian tới để tiếp tục trao đổi, hoàn thiện các nội dung hợp tác cụ thể. Đây được xem là bước đi quan trọng hướng tới việc nghiên cứu và tiến tới ký kết thỏa thuận hợp tác chính thức giữa hai khu dự trữ sinh quyển trong tương lai.

Chuyến công tác đã hoàn thành các mục tiêu đề ra, không chỉ mang lại những bài học thực tiễn giá trị cho công tác quản lý Khu Dự trữ sinh quyển thế giới Cao nguyên Kon Hà Nừng mà còn đặt nền móng quan trọng cho mối quan hệ hợp tác quốc tế lâu dài giữa hai khu dự trữ sinh quyển. Kết quả đạt được góp phần mở rộng cơ hội chia sẻ tri thức, tăng cường kết nối trong mạng lưới các khu dự trữ sinh quyển thế giới, qua đó thúc đẩy mục tiêu hài hòa giữa bảo tồn thiên nhiên, phát triển kinh tế và nâng cao sinh kế cộng đồng tại địa phương.